Chùa Sà Lôn (c̣n gọi là chùa Chén Kiểu) ở Sóc Trăng hiện c̣n giữ cặp giường được cho là của Công tử Bạc Liêu Trần Trinh Huy, một chiếc nóng, một chiếc lạnh. Những chiếc giường này được chế tác từ một chất liệu kỳ lạ, đến nay vẫn là điều bí ẩn.
Con đường phiêu lưu của cặp giường quư
Ông Trần Văn Nam, một người chuyên săn đồ cổ ở thành phố Hồ Chí Minh quả quyết khẳng định rằng: "Chính xác cặp giường cỏ đó là của Công tử Bạc Liêu Trần Trinh Huy. Tuy nhiên số phận của cặp giường này cũng gặp không ít trắc trở và lưu lạc nhiều nơi. Cũng có thể, do thời đó Công tử Bạc Liêu v́ quá giàu có nên không để ư đến việc bảo quản chiếc giường này, sau đó chúng lưu lạc mà không c̣n giữ được trong ḍng tộc của ḿnh nữa".
"Tôi từng trực tiếp mục sở thị chiếc giường này nhiều lần và thấy rất kỳ lạ, loại gỗ này rất khó để xác định chính xác thuộc loại gỗ ǵ. Tôi đă đi t́m và hỏi nhiều người ḥng mua được loại gỗ như vậy nhưng đành bó tay. Có người cho rằng đó là gỗ trắc nhưng hoàn toàn không phải, nếu gỗ trắc th́ không nhẹ và có màu sẫm đến thế".
Cũng theo ông Nam, cũng bởi sự độc đáo của cặp giường nên nhiều lần, ông cùng một số người thích chơi đồ mỹ nghệ cổ đă đến chùa ngă giá muốn mua với số tiền rất lớn nhưng chùa nhất quyết không bán mà giữ lại như ǵn giữ một bảo vật quư của chùa vậy.
Sư Thích Đàm từng nhiều năm làm trụ tŕ ở chùa Chén Kiểu cho biết: "Cách đây lâu lắm rồi, từ những ngày tôi mới về chùa cai quản đă thấy có sự tồn tại của cặp giường này rồi. Chốn cửa Phật không ai được mua bán, vu lợi ǵ nên mọi ư định của người khác đều được chùa khéo léo từ chối. Cứ để cặp giường đó nếu khi nào không sử dụng th́ làm vật quư cho mọi người đến xem vậy thôi. Nh́n là biết, cặp giường này có lẽ đă có tuổi thọ rất lâu rồi".
Một trong những phật tử già của chùa Chén Kiểu, ông Nguyễn Năm, cho rằng: "Chiếc giường đặc biệt này được công tử Bạc Liêu mua từ những năm 1940 của thế kỳ trước. Tuy nhiên, v́ nhiều biến cố khác nay nên cặp giường bị thất lạc. Sau này nhà chùa mua về vừa để trưng bày, vừa để cho trụ tŕ nghỉ ngơi. Lúc đó chiếc giường có giá rất rẻ thôi chứ không đắt như bây giờ. Có lẽ sự mất mát một cặp giường cổ đối với công tử Bạc Liêu không thấm tháp vào đâu nên ông đă không để ư đến".
Chiếc giường nóng với mặt giường lát gỗ giáng hương.
Chiếc giường lạnh có mặt giường lót đá.
Theo quan sát cận cảnh của chúng tôi th́ cặp giường cổ này có màu nâu sẫm, h́nh dáng gần như giống hệt nhau. Nhiều nét chạm trổ in rơ dấu ấn kiến trúc mỹ nghệ của các nước phương Tây. Thậm chí phía cuối đuôi giường c̣n có nhiều biểu tượng cho sự sinh sôi, phồn thực. Tuy nhiên các nét cấu trúc này đều được biểu đạt dưới dạng rất tinh tế chứ không đơn thuần như những chiếc giường khác.
Mỗi chiếc giường có độ cao khoảng 2,6 mét. Hai chiếc giường này c̣n được nhiều người đoán định làm nên từ gỗ giáng hương hóa thạch nên rất chắc chắn. Đứng cách xa gần 1 km, mùi thơm vẫn bốc lên dịu nhẹ.
Họa sĩ Trần Huy Toàn cho biết rằng: "Lối trang trí này có lẽ đă du nhập từ phương tây hoặc chiếc giường này đă được đóng theo ư đồ của một người Pháp. Đặc biệt, mỗi chiếc đều để dùng cho một mùa. Chiếc giường nóng dùng cho mùa đông, giường lạnh dùng cho mùa hè". Như để thuyết phục thêm người nghe, ông Toàn nói tiếp: "Giữa mùa hè năm 2012, tôi đă nằm lên chiếc giường lạnh rồi, rất mát, mát như đang nằm trong pḥng có điều ḥa nhiệt độ vậy. Lạ lắm".
Từ 4.500 đồng đến vô giá
V́ xác định là kỷ vật của chùa nên sau nhiều lần ngă giá thất bại, nên những tay chơi giường cổ không c̣n đến chùa Chén Kiều để lùng mua cặp giường đặc biệt này nữa. Ông Nam tâm sự rằng: "Thôi th́ xem như đó là báu vật của chùa vậy. Với lại đối với những vật quư như thế này biết đâu để trong chùa lại hay hơn. Nên chúng tôi không bao giờ t́m mua nữa. Quư là thế nhưng ít ai biết rằng, giá xuất phát điểm của mỗi chiếc giường này chưa đến 6000 đồng".
Ông Toàn lục lại kư ức kể rằng: "Khoảng năm 1949, có nhiều binh biến, gia đ́nh công tử Bạc Liêu dẫu giàu có khét tiếng nhưng cũng phải di chuyển hết nơi này đến nơi khác. Đặc biệt đồ quư giá trong quá tŕnh vận chuyển đă thất lạc nhiều ra bên ngoài. Người khác có được th́ mang đi bán là chuyện rất thường t́nh. Vào thời điểm đó, nhà chùa mua chiếc giường lạnh khoảng 4.500 đồng, c̣n giường nóng khoảng 9.000 đồng".
"Nghe kể lại, lúc đầu nhà chùa không muốn mua nhưng có một phật tử sùng đạo Phật từ nước ngoài trở về thương các vị trụ tŕ chùa sống quá đạm bạc, không có chiếc giường đẹp để an vị sau mỗi ngày hành đạo và tụng kinh mệt nhọc. Thế nên phật tử này khuyên nhủ măi và hỗ trợ thêm tiền nên chùa mới mua".
"Lúc mới mua hai chiếc giường này, các sư trong chùa ai thích đều có thể nằm ngủ. Nhất là trong mùa nóng, chiếc giường lạnh trở thành nơi nghỉ ngơi chung của nhiều vị sư. Có người nghỉ vài tiếng rồi nhường cho người khác. Riêng sư trụ tŕ th́ được ưu tiên hơn. Nếu tính chi tiết có lẽ cặp giường này đă trải qua ba đời sư trụ tŕ rồi mà vẫn giữ được những nét độc đáo như những ngày đầu".
Anh Nguyễn Huy Hoàng, một người thường xuyên qua lại và có nhiều lần được nằm thử trên cặp giường này cho biết: "Cũng từng là người đi đây đi đó nhiều nơi nhưng thấy có cặp giường lạ thế này th́ đây là lần đầu tiên. Tôi có mang các đặc điểm của chiếc giường về đối chiếu với các tài liệu ḿnh thu thập được nhưng vẫn chưa t́m ra lư giải nào rơ ràng cả. Có lẽ chiếc giường này được lắp ráp xen kẽ giữa gỗ cẩm hương và một loại đá lạnh đặc biệt nên mùa hè mát mẻ như vậy. C̣n chiếc giường nóng có lẽ họ dùng những đoạn cây rừng có khả năng nóng lên vào mùa đông".
Do không có nhiều kiến thức về bảo quản đồ mỹ nghệ nên hai chiếc giường cổ này đang được nhà chùa tạm dừng cho khách lên nằm thử để t́m kiếm giải pháp bảo quản tốt nhất. Sư Thích Long cho biết:"Là kỷ vật của chùa nhưng cũng không khó khăn với ai cả, ai lên nằm thử cũng được thôi. Nhưng thời điểm này đang t́m giải pháp bảo quản. Nếu suôn sẻ cuối năm 2013 này, khách tham quan đến chùa lại có thể trực tiếp nằm trên cặp giường cổ này thôi".
Hé lộ nhiều bí ẩn về cuộc đời Công tử Bạc Liêu
Cuộc đời của vị công tử Bạc Liêu từ khi c̣n là anh hai lúa đến đại gia đến nay vẫn c̣n nhiều điều chưa được sáng rơ. Ông Nguyễn Quốc Long, một chuyên gia nghiên cứu về văn hóa miền Tây Nam Bộ cho rằng: "Đây là một nhân vật khá đặc biệt mà tôi tin rằng, không chỉ các nhà nghiên cứu xă hội học mà ngay cả con cháu ông ta cũng chưa hiểu hết con đường trở nên giàu có và quay về nghèo mạt của công tử Bạc Liêu".
Công tử Bạc Liêu (tên thật là Trần Trinh Quy, sau đổi thành Huy) là người nổi tiếng hơn cả trong lĩnh vực ăn chơi với giai thoại lừng danh đốt tiền nấu trứng. Ḍng họ Trần Trinh khởi đầu nghèo khó, bất ngờ vươn lên hàng giàu có bậc nhất Nam Kỳ, rồi nhanh chóng lụi tàn. Người có công trong việc gây dựng nên sự nghiệp của gia tộc Trần Trinh là ông Hội đồng Trạch (Trần Trinh Trạch, cha của ông Huy).
Sau khi cha ḿnh già nua và khuất núi th́ những cuộc ăn chơi của ông Huy khiến cho đống của nả dần tan biến. Theo nhận định của nhiều người, cả cuộc đời ăn chơi của ông Huy út nhiều tiêu hết gần 3 tấn vàng. Trong nhiều chuyến lên Sài G̣n ăn chơi, các đại gia, ngay cả quan chức Pháp cũng phải ngỡ ngàng trước sự giàu có xa hoa của ông Huy. Ông Long cho rằng, có thể sự phất lên của gia đ́nh công tử Bạc Liêu nhờ một phần buôn bán và trao đổi ruộng đất đồn điền.
Thời cao điểm, có lúc trong nhà ông Huy nuôi hàng trăm tá điền, người hầu. Hàng chục biệt thự mọc lên trước sự ngỡ ngàng của đại sứ Pháp trong một lần về thăm. Trong một số lần lên Sài G̣n rong chơi cùng cha ḿnh là ông Hội đồng Trạch, công tử Huy đă nhanh chóng nảy ra những ham muốn xa hoa, ông muốn được sở hữu chiếc xe Chevrolet giống y hệt loại xe vua Bảo Đại từng đi.
Đó chỉ là mở màn cho những ngày đầu tiên của cuộc đời ăn chơi đầy xa hoa của công tử Bạc Liêu. Tiếp sau đó, ông liên tục tụ tập bạn bè tổ chức những bữa tiệc lên đến gần 500 người trong chính ngôi nhà lớn của gia đ́nh ḿnh. Có lúc công tử Bạc Liêu c̣n định mua phi cơ riêng khiến ông Hội đồng Trạch cũng phải ngỡ ngàng. Chính sự ăn chơi vô độ này đă khiến ḍng họ Trần Trinh ngày càng mạt vận.
BTV
Nguoiduatin
Bí ẩn cặp giường nóng lạnh của công tử Bạc Liêu
