Làn sóng phản đối dâng cao, Big Tech Mỹ chùn bước mở rộng trung tâm dữ liệu

[troopy]

Các kế hoạch mở rộng trung tâm dữ liệu với quy mô ngày càng lớn của các tập đoàn công nghệ đang vấp phải sự phản đối ngày càng gay gắt từ cộng đồng người dân địa phương trên khắp Mỹ, trong bối cảnh nhu cầu điện toán đám mây và AI tăng mạnh.


Biểu tượng Microsoft. Ảnh minh họa: AFP/TTXVN

Theo AP ngày 3/1, các doanh nghiệp công nghệ và nhà phát triển bất động sản Mỹ đang tìm cách rót hàng tỷ USD vào các trung tâm dữ liệu mới, song ngày càng nhiều dự án bị đình trệ hoặc bị bác bỏ do lo ngại về môi trường, hạ tầng và chất lượng sống tại địa phương.

Tại nhiều bang, các cộng đồng đang theo dõi và học hỏi kinh nghiệm phản đối từ những địa phương khác, khi các đề xuất xây dựng trung tâm dữ liệu xuất hiện dày đặc hơn và lan ra khỏi những khu vực công nghiệp truyền thống. Nhiều dự án hướng tới các thị trấn nông nghiệp hoặc vùng ngoại ô, nơi người dân lo ngại việc mất đất canh tác, không gian xanh và bản sắc nông thôn.

Trong nhiều trường hợp, chính quyền địa phương lúng túng trong việc xác định liệu các trung tâm dữ liệu, vốn tiêu thụ lượng lớn điện và nước, có phù hợp với quy hoạch hiện hành hay không. Một số nơi phải cân nhắc các chính sách miễn trừ, sửa đổi quy định, hoặc đối mặt với khoảng trống pháp lý do chưa có quy hoạch cụ thể cho loại hình này.

Khi thông tin về các dự án được công bố, các cuộc họp hội đồng địa phương vốn yên ắng ở nhiều thị trấn nhỏ đã trở nên căng thẳng, với sự tham gia đông đảo của người dân địa phương yêu cầu bác bỏ đề xuất xây dựng trung tâm dữ liệu. Tại một thị trấn ở bang Pennsylvania, người dân sống gần khu đất dự kiến xây dựng cho rằng dự án sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sinh hoạt và giá trị tài sản của họ.

Sự phản đối lan rộng đang khiến nhiều dự án thất bại, làm dấy lên lo ngại trong giới phát triển trung tâm dữ liệu, từ các tập đoàn công nghệ lớn, doanh nghiệp bất động sản, cho tới các công ty điện lực và công đoàn lao động. Một số chuyên gia trong ngành cho biết họ chứng kiến ngày càng nhiều chiến dịch phản đối được tổ chức bài bản, với người dân đi vận động từng nhà và sử dụng mạng xã hội để huy động dư luận.

Theo thống kê của Data Center Watch, một dự án thuộc công ty tư vấn an ninh AI 10a Labs, chỉ trong quý II/2025, khoảng 20 đề xuất trung tâm dữ liệu trị giá tổng cộng 98 tỷ USD tại 11 bang đã bị chặn hoặc trì hoãn do phản ứng từ cộng đồng và chính quyền cấp bang. Con số này chiếm khoảng hai phần ba các dự án được tổ chức này theo dõi.

Các nhóm môi trường và bảo vệ người tiêu dùng cho biết họ đang nhận được số lượng lớn yêu cầu hỗ trợ từ cộng đồng địa phương. Tại bang Indiana, nhiều dự án đã không vượt qua được các thủ tục xin chuyển đổi mục đích sử dụng đất, phản ánh mức độ phản kháng hiếm thấy trong nhiều năm.

Những lo ngại phổ biến bao gồm nguy cơ tăng hóa đơn tiền điện, suy giảm nguồn nước ngầm, tiếng ồn liên tục từ máy chủ và máy phát điện diesel, cũng như tác động tiêu cực đến sức khỏe và giá trị bất động sản. Một số địa phương đã vướng vào các vụ kiện pháp lý xoay quanh quy trình phê duyệt dự án.

Các tập đoàn công nghệ lớn như Microsoft, Google, Amazon và Facebook, hiện đầu tư hàng trăm tỷ USD vào trung tâm dữ liệu toàn cầu, chưa đưa ra phản hồi chính thức về tác động của làn sóng phản đối. Tuy nhiên, Microsoft từng thừa nhận trong hồ sơ gửi nhà đầu tư rằng sự phản đối từ cộng đồng và các lệnh tạm dừng ở cấp địa phương có thể làm chậm tiến độ phát triển hạ tầng.

Ngay cả khi nhận được sự ủng hộ ở cấp bang hoặc liên bang, nhiều dự án vẫn không vượt qua được rào cản tại địa phương. Tại một thị trấn ngoại ô ở bang North Carolina, một dự án đã bị rút khỏi chương trình nghị sự sau khi chính quyền nhận thấy sự phản đối gần như tuyệt đối từ cư dân. Tại Minnesota, một khu phức hợp trung tâm dữ liệu quy mô lớn hiện bị đình lại do tranh cãi về đánh giá tác động môi trường và quy trình công bố thông tin.

Một số người dân địa phương cho biết họ chỉ biết về dự án sát thời điểm bỏ phiếu quy hoạch, làm gia tăng cảm giác bị gạt ra ngoài lề. Các nhà phát triển thừa nhận cần tăng cường đối thoại và điều chỉnh kế hoạch dựa trên phản hồi từ cộng đồng.

Trong bối cảnh đó, ngành phát triển trung tâm dữ liệu đang xem xét lại cách tiếp cận, từ việc tham vấn sớm hơn, nhấn mạnh lợi ích kinh tế, đến cam kết tiết kiệm năng lượng và bảo vệ người tiêu dùng. Tuy nhiên, thực tế cho thấy sự ủng hộ của chính quyền địa phương không còn đủ để đảm bảo thành công nếu thiếu sự đồng thuận của cư dân, yếu tố ngày càng trở thành rào cản lớn nhất đối với tham vọng mở rộng hạ tầng số của các tập đoàn công nghệ lớn.

VietBF@sưu tập