Lãnh đạo TQ thường đến Việt Nam trước đại hội quan trọng?

[Romano]

Nhân vật thứ tư của đảng cộng sản Trung quốc được đảng cộng sản Việt nam mời sang thăm Việt nam trong tháng 12 năm nay. Trả lời câu hỏi liệu nguyên nhân của chuyến thăm này là đại hội trung ương sắp tới của đảng cộng sản Việt nam hay không, Tiến sĩ Nguyễn Quang A, một nhà quan sát chính trị và hoạt động xã hội trong nước cho biết

Tiến sĩ Nguyễn Quang A: Trước đến nay người ta quan sát là trước những đại hội quan trọng của đảng cộng sản Việt nam, thường có những đoàn như vậy, hoặc là những đặc phái viên của đảng cộng sản Trung quốc sang thăm Việt nam. Những cuộc thăm viếng này mang tính chất lễ nghi này nọ, nhưng ngoài dân chúng, ngoài đường, ngoài quán, người ta lại nói là các ông Tàu này sang để chỉ thị, phải làm như thế này như thế nọ. Thực ra nó chỉ là lời đồn đoán và khó biết là như thế nào.

Cũng có lời đồn đoán là tình hình biển Đông căng thẳng trở lại, nên phái đoàn này của Trung quốc qua để dàn xếp chuyện ấy chăng.

Cũng có thể là cả hai chuyện đó đều đúng, nhưng thực sự nó là cái gì thì chỉ có người trong cuộc mới biết mà thôi.

Kính Hòa: Việt nam khác các quốc gia Đông Nam Á là trong quan hệ với Trung quốc, ngoài cấp chính phủ còn có một kênh liên lạc khác là đảng cộng sản. Theo Tiến sĩ thì cái kênh đó có giúp ích gì cho chính sách đối ngoại của Việt nam không?

Tiến sĩ Nguyễn Quang A: Cái kênh đó là cái kênh quyết định chứ không phải nó giúp gì cả. Mọi người phải hiểu rằng là ở Việt nam là một chế độ đảng trị, tức là đảng quyết định tất cả. Tất cả những cơ quan gọi là nhà nước thì họ cũng làm theo quyết định của đảng. Chính phủ phải nghe lời đảng, Quốc hội cũng nghe lời đảng, tất tần tật phải là đảng cả. Thực sự đảng là cơ quan quyết định tất cả, nhưng lại không chịu trách nhiệm gì cả. Thực tế trớ trêu là có một thực thể hoạt động phi chính thức, bởi vì đảng cộng sản Việt nam chưa có tư cách pháp nhân vì chưa đăng ký dưới bất kỳ luật nào của Việt nam. Họ quyết định hết mọi thứ nhưng không chịu trách nhiệm cái gì cả. Đó là điều đặc biệt ở Việt nam mà không có quốc gia ASEAN nào có cả.

Kính Hòa: Điều đó có ích hay có hại gì cho bức tranh chung của chính trị và ngoại giao của Việt nam?

Tiến sĩ Nguyễn Quang A: Rất có hại.

Kính Hòa: Tiến sĩ có thể giải thích thêm!

Tiến sĩ Nguyễn Quang A: Có hại là vì có một tổ chức bao trùm lên tất cả mọi thứ, quyết định tất cả mọi chuyện, rồi sau đó có cái gì thì nhà nước chỉ hợp thức hóa về mặt hình thức mà thôi. Điều ấy nó dung dưỡng cái tính độc tài, độc đoán, có thể gây ra những sai lầm không đáng có.

Kính Hòa: Nhân chuyện quan hệ Việt nam Trung quốc thì dư luận Việt nam cũng hay nói đến những cái phe trong đảng thân Trung quốc. Theo Tiến sĩ thì điều đó có thực sự tồn tại không?

Tiến sĩ Nguyễn Quang A: Tôi nghĩ điều đó có tồn tại, vì đảng cộng sản Việt nam cũng như bất kỳ đảng nào cũng đều có những phe phái. Có điều là điều đó được công khai trong các đảng ở các nước dân chủ. Họ tranh cãi, ông này bài bác ông kia, rồi cuối cùng bầu ra lãnh tụ. Ở Vieejy nam thì ngay cả trong đảng cũng không có dân chủ. Mặc dù nguwofi ta luôn luôn tìm cách đề cao cái tính thống nhất của đảng, xem như là con ngươi của mắt.

Cho dù có những lời hoa mỹ như vậy thì chắc chắn là có những phe phái như vậy. Và trong các phe phái thì có phe thân Trung quốc, tôi nghĩ điều đó là hiển nhiên.

Kính Hòa: Tiến sĩ có thể kể ra vài nhân vật được xem là thân Trung quốc không ạ!

Tiến sĩ Nguyễn Quang A: Tôi thì không có thông tin để có thể đánh giá ông A, ông B, ông C là thuộc phái nào. Nhưng từ những cái như là lời nói của người ta, mình có thể mường tượng được. Nhưng mà phải nói là trong chính trị thì cái lời nói và cái sự thật nhiều khi không ăn khớp với nhau.

Tôi không có khả năng làm thầy bói, và cũng không có khả năng là gán cho người này người kia thuộc về phái nào, nhưng tôi chắc chắn là có những phe phái như vậy.

Kính Hòa: Xin cám ơn Tiến sĩ đã giành thời giờ cho đài RFA thực hiện cuộc phỏng vấn này.
tm