Biển Đông: Mỹ cần gửi tín hiệu rõ ràng

Ông Jim Webb, Thượng nghị sĩ Mỹ, nói rằng Mỹ cần gửi một “tín hiệu rõ ràng” và cần có hành động đa phương cho một giải pháp về vấn đề biển Đông.

Một thượng nghị sĩ Mỹ hôm 13-6 (giờ địa phương) đã đề nghị lên án hành động của Trung Quốc đối với các nước láng giềng trên biển Đông; ông nói Washington quá yếu đuối trước tình hình căng thẳng tăng lên ở vùng biển này.

Jim Webb, Trưởng Tiểu ban Đông Á - Thái Bình Dương thuộc Ủy ban Đối ngoại Thượng viện, đã giới thiệu một dự thảo nghị quyết lên án Trung Quốc sử dụng vũ lực và hối thúc nước này tìm kiếm giải pháp hòa bình cho các cuộc tranh cãi.

Ông Webb đã trình bản dự thảo này lên thượng viện vào ngày 13-6 (giờ địa phương). Trung Quốc đã chỉ trích Mỹ vì động thái này. Quân đội Trung Quốc cảnh báo các nước bên ngoài không được can thiệp vào các cuộc tranh chấp lãnh hải ở biển Đông.
Theo hãng tin AFP, Trung Quốc có hàng loạt tranh chấp với các nước láng giềng và những vụ việc gây rắc rối trên biển đã tăng lên.

Ông Webb, thành viên Đảng Dân chủ của Tổng thống Barack Obama ở bang Virginia, lên tiếng tại Hội đồng Đối ngoại: “Tôi nghĩ chính quyền của chúng ta có thái độ quá yếu về các vấn đề chủ quyền”. Ông cho rằng không bày tỏ thái độ cũng là một thái độ.


Thượng nghị sĩ Mỹ Jim Webb. Ảnh:AFP

Dự thảo nghị quyết được chuẩn bị bởi ông Jim Webb và thượng nghị sĩ James Inhofe, đảng viên Đảng Cộng hòa hàng đầu thuộc Ủy ban Đối ngoại, “lên án việc sử dụng vũ lực” của Trung Quốc và khẳng định rằng quân đội Mỹ sẽ “bảo vệ quyền tự do lưu thông hàng hải” ở biển Đông.

Ông Webb không kêu gọi sự đấu tranh dứt khoát nhưng nói rằng Mỹ cần gửi một “tín hiệu rõ ràng” và cần có hành động đa phương cho một giải pháp.

Thường thì Mỹ không bày tỏ quan điểm đối với những tranh chấp lãnh thổ mà họ không có dính dáng trực tiếp. Ngoại trưởng Hillary Clinton, trong những phát biểu hồi tháng 7-2010 tại Việt Nam, đã lưu ý rằng Mỹ có lợi ích quốc gia trong việc tự do lưu thông hàng hải nhưng không tỏ rõ chính kiến về những tranh cãi trên biển Đông.

Những căng thẳng cũng gia tăng trong năm nay giữa Trung Quốc và Philippines - quốc gia vừa tuyên bố hôm 13-6 rằng từ nay trở đi, Manila sẽ gọi “biển Nam Trung Hoa” là “biển Tây Philippines”. Khi được hỏi về những hành động gần đây của Trung Quốc ở vùng biển tranh chấp, Tổng thống Benigno Aquino nói nước này cần sự giúp đỡ của Mỹ là đồng minh lâu đời.

Nặng nề hơn, Trung Quốc và Nhật Bản đã có những tranh cãi dai dẳng về quần đảo mà người Nhật gọi là Senkaku hay Điếu Ngư Đài theo cách nói của người Trung Quốc. Năm ngoái, Nhật Bản đã bắt giữ thuyền trưởng của một chiếc tàu Trung Quốc trong thời gian ngắn sau khi xảy ra xung đột trên biển.

Trong cuộc khủng hoảng đó, bà Hillary Clinton nói quần đảo nằm trong phạm vi của Hiệp ước An ninh Mỹ - Nhật năm 1960 đòi hỏi Mỹ phải bảo vệ Nhật khỏi các cuộc xâm lấn.

* Trung tâm Nghiên cứu các vấn đề chiến lược và quốc tế (CSIS) của Mỹ cho biết sẽ tổ chức hội thảo về an ninh hàng hải ở biển Đông tại Washington trong hai ngày 20 và 21-6 tới. Khoảng 80 quan chức cao cấp, nhà hoạch định chính sách, chuyên gia, học giả, phóng viên của Mỹ và nước ngoài sẽ được mời tham dự cuộc hội thảo này.
Theo thông báo đăng trên website của CSIS (csis.org), các đại biểu sẽ trình bày tham luận, tập trung vào bốn chủ đề chính là đánh giá lợi ích và vị trí của các bên ở khu vực biển Đông; cập nhật tình hình gần đây ở biển Đông; đánh giá hiệu quả của các khuôn khổ và cơ chế về an ninh hàng hải hiện nay ở biển Đông; khuyến nghị những chính sách nhằm tăng cường an ninh tại khu vực này.

Trong dự thảo nghị quyết, hai ông Webb và Inhofe đã lên án cụ thể các hành động sử dụng vũ lực của Trung Quốc tại biển Đông vào các ngày 26-5 và 9-6 vừa qua, gây thiệt hại cho các tàu thăm dò của Việt Nam đang hoạt động trong vùng đặc quyền kinh tế.

Tường Minh
NLD