Căng thẳng leo thang giữa 2 tỷ phú giàu bậc nhất thế giới

[therealrtz]

Tờ Fortune nhận định việc Jeff Bezos bất ngờ quay trở lại vị trí CEO lần đầu kể từ khi rời Amazon năm 2021 đã khiến giới công nghệ xôn xao. Ông không trở lại Amazon mà đảm nhiệm vai trò đồng CEO của Project Prometheus, một startup AI tham vọng tập trung vào sản xuất, kỹ thuật và công nghệ không gian.

Chưa kịp lắng xuống, thông tin này lập tức trở thành đề tài chế giễu của Elon Musk, người từ lâu đã xem Bezos như đối thủ trong mọi cuộc đua công nghệ tương lai.

Màn chế giễu mang “thương hiệu Musk”

Ngay sau khi tin Bezos trở thành đồng CEO được công bố, Elon Musk đăng lên X một dòng đầy ẩn ý: “Haha không đời nào...kẻ bắt chước” (Haha no way… Copycat). Chỉ với một số từ ám chỉ, Elon Musk đã biến sự trở lại của Jeff Bezos thành câu chuyện “bắt chước”, cho rằng người sáng lập Amazon chỉ đang theo sau những gì Elon Musk đã làm với xAI.

Sự chế giễu này không chỉ là một hành động bộc phát cá nhân mà còn mang tính chiến lược, phản ánh sự đối đầu ngày càng gay gắt giữa hai người trong các lĩnh vực được coi là trụ cột của tương lai: Vũ trụ và AI.

Việc Bezos, người mà trước đây được cho là đang tận hưởng cuộc sống "nghỉ hưu" với du thuyền và tiệc tùng, bất ngờ nhảy vào lĩnh vực AI để điều hành trực tiếp một công ty cạnh tranh đã đụng chạm trực tiếp đến đế chế của Musk, người đã thành lập công ty xAI để đối đầu với các gã khổng lồ công nghệ. Trong mắt Musk, việc Bezos tham gia vào cuộc chơi này chỉ là một nỗ lực nhằm sao chép tầm nhìn chiến lược mà ông đã vạch ra từ lâu.

Đây không phải lần đầu Musk dùng cụm “copycat” dành cho Bezos. Từ dự án vệ tinh Internet cạnh Starlink, đến việc Amazon mua Zoox (đối thủ của Tesla trong mảng xe tự lái) mỗi bước đi của Bezos dường như đều trở thành cơ hội để ông chủ Tesla nhấn mạnh rằng “người đến sau” vẫn là người đến sau.

Tuy nhiên, sự châm chọc lần này không chỉ mang tính cá nhân. Nó phản ánh một tầng cạnh tranh mới trong mối quan hệ vốn căng thẳng giữa hai tỷ phú, khi cả hai đang cùng hướng tới một biên giới mới: AI dành cho nền kinh tế vật lý và chinh phục không gian.

Cuộc xung đột giữa Musk và Bezos kéo dài hơn một thập kỷ, nhưng ban đầu chủ yếu xoay quanh không gian. SpaceX và Blue Origin trở thành hai triết lý đối nghịch: một bên theo đuổi tốc độ, sự liều lĩnh và các thử nghiệm thất bại nhanh, bên còn lại đi theo mô hình “chậm mà chắc”, tối ưu hóa từng bước.

Sự khác biệt ấy tạo ra không ít va chạm, từ việc giành quyền sử dụng bệ phóng đến các hợp đồng của NASA. Mỗi lần SpaceX thành công, Elon Musk không bỏ lỡ dịp để châm biếm Blue Origin, còn mỗi khi Blue Origin tiến bộ, Jeff Bezos lại khẳng định “tầm nhìn dài hạn” của mình.

Giờ đây cuộc đua mở rộng sang AI, đặc biệt là AI ứng dụng vào robot, kỹ thuật và công nghiệp vũ trụ. Ông chủ Tesla đã có xAI, còn nhà sáng lập Amazon có Project Prometheus. Trong bối cảnh đó, lời chế giễu “kẻ bắt chước” không chỉ là trò đùa, mà là thông điệp chiến lược: Elon Musk muốn định vị mình là nhà tiên phong, đồng thời hạ thấp giá trị biểu tượng của sự trở lại mang tính tái sinh của Bezos.

Điều nghịch lý là, dù bị chế giễu, sự trở lại của Jeff Bezos lại thể hiện đúng điều ông từng nói: “Tôi là người ít nghỉ hưu nhất trên thế giới.”

Rời Amazon, ông vẫn làm việc toàn thời gian với Blue Origin, tham gia sâu vào AI và phát triển những dự án mà ông gọi là “hạ tầng cho tương lai ngoài Trái đất”. Nếu Elon Musk đại diện cho hình mẫu CEO phong cách đa nhiệm, người làm nhiều thứ cùng lúc, thì Jeff Bezos lại là kiểu nhà phát minh kỷ luật, chỉ hành động khi đã sắp xếp mọi thứ theo trật tự riêng.

Trong nhiều năm, Jeff Bezos chọn cách đứng sau hậu trường, để lãnh đạo Amazon và Blue Origin điều hành mảng vận hành, còn ông đóng vai người tạo tầm nhìn. Việc trở thành đồng CEO Prometheus cho thấy Bezos đang bước trở lại tiền tuyến, chủ động hơn và tham vọng hơn, nhất là khi AI đang trở thành động lực chiến lược của mọi lĩnh vực công nghệ.

Mặt khác, Elon Musk tạo ra một mạng lưới liên kết chặt chẽ giữa các doanh nghiệp và cách làm này cho phép ông huy động lượng vốn khổng lồ và nhanh chóng triển khai các ý tưởng mới.

Ngược lại, Jeff Bezos thể hiện phong cách truyền thống và phân định rõ ràng hơn. Trong thời gian điều hành Amazon, ông luôn khẳng định công ty đại chúng cần sự tập trung 100% của ông, đó là lý do ông chưa từng giữ chức CEO tại Blue Origin.

Sự trở lại của ông với Project Prometheus hiện tại, dù là một động thái bất ngờ, vẫn nằm trong khuôn khổ "hậu Amazon," cho phép ông dành sự tập trung gần như tuyệt đối (theo một số nguồn tin là 99% thời gian) vào lĩnh vực mới này mà không làm ảnh hưởng đến trách nhiệm của mình tại nhà bán lẻ trực tuyến. Sự khác biệt này không chỉ là về chiến lược kinh doanh mà còn về quan điểm trách nhiệm đối với cổ đông và các bên liên quan.

Cuộc đua mới

Mối xung đột giữa Elon Musk và Jeff Bezos không chỉ giới hạn trong phòng họp mà còn lan sang cuộc chiến giành ảnh hưởng công chúng. Elon Musk đã từng sử dụng quyền lực của mình trên X để công khai chỉ trích Jeff Bezos, thậm chí gọi ông là "sư phụ múa rối," ám chỉ Bezos sử dụng tờ The Washington Post (thuộc sở hữu cá nhân của Bezos) để đưa tin tiêu cực về Elon Musk.

Giờ đây, sự cạnh tranh lại chuyển sang một cấp độ mới. Với việc Blue Origin gần đây đã thành công trong việc phóng và hạ cánh tên lửa, cùng với việc Bezos hiện tại đang "đặt cược" lớn vào AI thông qua Project Prometheus (một công ty tập trung vào ứng dụng kỹ thuật và sản xuất AI, rất hữu ích cho một công ty tên lửa), hai "Titan" đang chạy đua không chỉ để đổi mới mà còn để khẳng định ai là người tiên phong thực sự của kỷ nguyên mới.

Bên cạnh đó, cuộc đối đầu Elon Musk với Bezos từ lâu không chỉ là cuộc chiến giữa hai công ty, mà còn là màn trình diễn cá tính. Nếu Elon Musk thích sự ồn ào, biểu tượng ngông cuồng của Silicon Valley thì Jeff Bezos thích sự chuẩn xác, kín đáo, vận hành theo cấu trúc.

Khi ông chủ Tesla châm chọc nhà sáng lập Amazon, đó vừa là cách khẳng định bản thân, vừa là chiến thuật truyền thông quen thuộc: chủ động chiếm không gian công luận, đẩy đối thủ vào thế phản ứng.

Tuy nhiên đằng sau những emoji giễu cợt và dòng trạng thái đậm chất “chế nhạo” đó là một thực tế: hai tỷ phú quyền lực nhất ngành công nghệ đang chạy đua trong những lĩnh vực có ảnh hưởng lớn nhất đến tương lai nhân loại. Và mỗi khi một người tiến thêm một bước, người kia sẽ không thể đứng yên.

*Nguồn: Fortune, BI