Trong vô số những thách thức mà Israel phải đối mặt trong thập kỷ qua, mối đe doạ tiềm tàng từ một quốc gia Iran sở hữu hạt nhân đã khiến các nhà hoạch định quân sự của nhà nước Do Thái lo lắng.
Đó là điều đã thúc đẩy sự phát triển của Không quân Israel (IAF) trong những năm gần đây. IAF đã mua 125 máy bay chiến đấu F-15I và F-16I tiên tiến, được trang bị thiết bị điện tử của Israel và các thùng nhiên liệu bổ sung - được tự chế cho các sứ mệnh tấn công tầm xa.
Các máy bay chiến đấu của Israel phải bay một chặng đường dài để tới được Iran.
Thêm vào đó, Israel đã mua các đạn dược phá boong-ke chuyên dụng, phát triển các máy bay không người lái lớn, có sức chịu đựng cao và phần lớn việc huấn luyện tập trung vào các sứ mệnh tầm xa.
Trong quá khứ, Israel đã từng thực hiện các cuộc tấn công phủ đầu nhằm vào các mục tiêu hạt nhân trong khu vực.
Tháng 6/1981, các máy bay của Israel đã ném bom lò phản ứng Osirak gần thủ đô Baghdad của Iraq.
Gần đây nhất, vào tháng 9/2007, các máy bay chiến đấu của Israel đã tấn công một cơ sở tại Syria mà Mỹ và nhiều chuyên gia tin là một lò phản ứng hạt nhân đang được xây dựng.
Tuy nhiên, một cuộc tấn công tiềm tàng chống lại Iran có thể không giống các cuộc tấn công tại Iraq và Syria. Các cuộc tấn công trước đây đều nhằm vào các mục tiêu riêng rẽ, toạ lạc bên trên mặt đất và diễn ra hoàn toàn bất ngờ.
Nỗ lực của Israel nhằm làm tổn hại nghiêm trọng chương trình hạt nhân của Iran có thể phải đối mặt với nhiều vấn đề như tầm xa, nhiều mục tiêu cùng lúc và bản chất của các mục tiêu này.
Nhiều trong số các vấn đề này bản thân chúng không đáng lo ngại, nhưng khi xâu chuỗi lại với nhau, chúng tạo thành những khó khăn mà các nhà hoạch địch quân sự Israel phải đối mặt.
Làm thế nào để đến được Iran?
Chặng đường từ Israel tới Iran rất dài. Ước tính, nhiều trong số các mục tiêu tiềm năng tại Iran cách các căn cứ của Israel khoảng 1.500-1.800km. Các máy bay chiến đấu Israel phải tìm cách tới Iran và quay trở lại an toàn.
Israel có thể ít nhất 3 đường đi:
- Các máy bay chiến đấu của Israel có thể bay lên phía bắc sau đó sang phía đông dọc biên giới Thổ Nhĩ Kỳ và Syria, tiếp đến là Thổ Nhĩ Kỳ và Iraq.
- Lộ trình thứ 2 là bay qua Iraq. Với việc quân đội Mỹ đã rút về nước, giới chức Iraq có thể không giám sát không phận chặt chẽ, cho phép máy bay chiến đấu Israel có thể xâm nhập.
- Lộ trình thứ 3 là bay qua không phận Ả-rập Xê-út. Liệu người Ả-rập Xê-út có làm ngơ cho một động thái như vậy do nước này cũng có những lo ngại của riêng mình về chương trình hạt nhân Iran? Liệu máy bay Israel có thể trở về cũng với lộ trình này? Không ai có thể trả lời chắc chắn.
Các nét đứt mô phỏng 3 lộ trình mà máy bay Israel có thể thực hiện để tới Iran.
Nhưng điều người ta biết chắc chắn là do tầm xa, các máy bay Israel sẽ phải được tiếp nhiên liệu trên đường đi.
Douglas Barrie, một quan chức cấp cao về hàng không quân sự tại Viện nghiên cứu chính sách quốc tế (IISS) ở London, cho hay việc tiếp nhiên liệu trên không sẽ là rất quan trọng.
“Máy bay Israel không chỉ phải vào và ra khỏi không phận Iran, chúng cần có đủ nhiên liệu để tấn công các mục tiêu và họ cần nhiên liệu để chuẩn bị cho những điều bất ngờ có thể phát sinh trong sứ mệnh”, ông Barrie nói.
Việc lấy nhiên liệu lần đầu có thể diễn ra trên Địa Trung Hải hoặc thậm chí trong không phận Israel.
Israel được tin là có khoảng từ 8-10 máy bay tiếp dầu loại lớn dựa trên thiết kế của dòng máy bay thương mại Boeing 707, nhưng các chuyên gia tin rằng khả năng tiếp nhiên liệu sẽ là một trong những nhân tố hạn chế trong quy mô của bất kỳ một chiến dịch nào.
Mục tiêu nào cần tấn công?
Các vấn đề như khoảng cách, bản chất của một số mục tiêu và sự sẵn có của các máy bay tiếp nhiên liệu sẽ quyết định bản chất và quy mô bất kỳ một chiến dịch nào của Israel.
Ông Barrie cho rằng “các nhà hoạch định của Israel sẽ phải tính đến địa điểm họ có thể gây thiệt hại nhiều nhất. Họ sẽ phải đặt đâu hỏi đâu là những địa điểm quan trọng nhất trong chương trình hạt nhân của Iran. Rõ ràng, việc tấn công các địa điểm làm giàu uranium rất có ý nghĩa nhìn từ quan điểm quân sự”, ông nói thêm.
Vì vậy, các địa điểm làm giàu uranium tại Natanz, phía nam Iran, và Fordo, gần thành phố thánh địa Qom, gần như chắc chắn sẽ là ưu tiên trong danh sách mục tiêu tấn công.
Nhà máy sản xuất nước nặng và lò phản ứng nước nặng đang được xây dựng tại Arak ở phía tây, cũng như cơ sở biến đổi urani tại Isfahan cũng có thể là mục tiêu.
Không rõ là liệu Israel có đủ khả năng tấn công một loạt các mục tiêu khác có liên hệ tới chương trình tên lửa và thử nghiệm thuốc nổ của Iran hay không.
Nhưng danh sách mục tiêu đã làm nảy sinh một loạt các vấn đề. Cơ sở làm giàu tại Natanz nằm dưới lòng đất và nhà máy mới tại Fordo được xây dựng sâu bên trong một ngọn núi.
Liệu Israel có thể phá hủy các mục tiêu trong lòng đất?
Đối với một cuộc tấn công như thế này, ông Barrie cho rằng cần phải có thông tin tình báo tốt. “Bạn cần biết về khía cạnh địa lý và địa chất của mục tiêu tấn công, cũng như thông tin chi tiết về việc thiết kế và xây dựng các căn phòng bê tông kiên cố trong lòng đất”.
“Người Mỹ và Israel đã giám sát rất chặt chẽ các địa điểm này”, ông Barrie quả quyết.
Đển đến được các mục tiêu trong lòng đất, cần có các loại đạn được đặc biệt. Các cơ sở sâu trong lòng đất không phải chỉ có ở Trung Đông. Có một cuộc đua giữa những người đào hầm và các nhà thiết kế vũ khí và đó là lĩnh vực mà Mỹ có kinh nghiệm.
Vũ khí chính trong kho của Israel là bom GBU-28 do Mỹ cung cấp. Đây là vũ khí laser dẫn đường nặng 2,27 tấn với đầu đạn hạt nhân có khả năng xâm nhập đặc biệt.
Robert Hewson, tổng biên tập tạp chí IHS Jane's, cho hay: “GBU-28 là vũ khí xâm nhập lớn nhất được sử dụng cho một máy bay chiến thuật và kể từ khi được Mỹ sử dụng lần đầu tiên năm 1991, nó đã được cải tiến với các đầu đạn hạt nhân tốt hơn và khả năng dẫn đường chính xác hơn”.
“Tuy nhiên, việc Israel sử dụng vũ khí này có thể gặp trở ngại bởi vài yếu tố hoạt động. F-15I - loại máy bay duy nhất có thể chở loại bom này - chỉ có thể mang được một quả bom, vì thế một lực lượng tấn công quy mô là cần thiết - yêu cầu máy bay tiếp dầu và các thiết bị hỗ trợ khác, những thứ mà Israel không có với số lượng lớn.
Mục tiêu có thể bị tấn công từ phạm vi tương đối gần, đồng nghĩa với việc bất kỳ lực lượng tấn công nào cũng phải tìm đường ra và vào vùng không phận được canh gác cẩn mật”, ông Hewson nói.
Ngoài ra, ông Hewson cho rằng “dữ liệu tấn công rất chính xác là cần thiết để một vũ khí như GBU-28 đạt hiệu quả nhất”.
Bom “phá boong-ke” của Israel:
-Bom do các máy bay F-15I của Israel vận chuyển, mỗi chiếc máy bay chỉ chở được một quả, điều đó có nghĩa là cần một lực lượng tấn công lớn cho nhiều nỗ lực nhằm vào các mục tiêu khác nhau.
- Bom được thả gần như xuống thẳng mục tiêu, được dẫn đường bởi laser.
- Bom phá boong-ke có thể xâm nhập tới 6m bê tông hoặc 30,5m đất trước khi phá huỷ một đầu đạn hạt nhân nặng 2 tấn.
Israel có các thiết bị quân sự khác?
Cho tới nay thế giới mới chỉ thảo luận về các nhân tố được biết tới trong khả năng của Israel, chủ yếu là máy bay và đạn dược do Mỹ cung cấp. Nhưng bản thân Israel cũng có một ngành điện tử và công nghệ hàng không vũ trụ tiên tiến và nước này có thể sản xuất được xác hệ thống thích hợp cho một cuộc tấn công chống lại Iran.
Chuyên gia Douglas Barrie từ Viện nghiên cứu chính sách quốc tế (IISS) cho rằng có nhiều điều về khả năng của Israel, đặc biệt là công nghệ tự chế của nước này, mà thế giới không biết.
“Máy bay do thám Eitan hay Heron tầm xa của Israel có thể được sử dụng để thu thập sự đánh giá thiệt hại gây ra do bất kỳ cuộc tấn công nào, nhưng có thể cũng được sử dụng để trợ giúp các hệ thống đánh lừa phòng không”, ông Barrie nói thêm.
Một cuộc tấn công của Israel liệu có thành công?
Hầu hết các chuyên gia đều đồng tình rằng Israel có thể tấn công nhiều mục tiêu tại Iran và gây thiệt hại lớn cho chương trình hạt nhân của nước này. Tuy nhiên, chúng sẽ ít thiệt hại hơn so với một cuộc tấn công tổng lực của Mỹ sử dụng tất cả các nguồn lực theo sự bố trí của Washington.
Chuyên gia Barrie cho rằng chỉ một số ít các nước trên thế giới có thể thực hiện một chiến dịch gây thiệt hại như vậy. Nhưng ông ấn mạnh: “Thậm chí nếu thành công, nó cũng chỉ làm trì hoãn chương trình hạt nhân của Iran”.
Robert Hewson, tổng biên tập của tạp chí quốc phòng IHS Jane's, cũng có chung nhận định.
“Israel không có lực lượng lớn và sẽ không có được sự tự do để phá huỷ tổ hợp hạt nhân của Iran. Bất kỳ một cuộc tấn công nào của Israel có thể chỉ gây thiệt hại và thậm chí không thể làm chậm nỗ lực của Iran” ông Hewson nói. “Hệ quả của một cuộc tấn công như vậy có thể thảm khốc và lan ra toàn cầu”.
Quan điểm đó giờ đây cũng được đồng minh quan trọng nhất của Israel ủng hộ.
Chỉ vài ngày trước, Tổng tham mưu trưởng liên quân Mỹ, Tướng Martin Dempsey, nói rằng một cuộc tấn công của Israel có thể là không thận trọng.
Ông Dempsey nói một cuộc tấn công như vậy “có thể gây mất ổn định và không đạt được các mục tiêu lâu dài”.
Tuy nhiên, lý giải của Israel rất khác. Biết rõ tất cả các hạn chế của mình, liệu Isrel có phát động một chiến dịch như vậy bằng bất cứ giá nào?
An Bình
Theo BBC
Israel có thể không kích Iran bằng cách nào?
