Mỹ siết UAV nhập ngoại, 'ông lớn' Trung Quốc đối mặt đòn giáng mạnh

[Romano]

Trong nhiều năm qua, thiết bị bay không người lái (UAV) đo Trung Quốc sản xuất đã phủ kín bầu trời nước Mỹ. Từ người dùng cá nhân cho đến lực lượng cảnh sát, đội cứu hỏa… trên khắp nước Mỹ đã sử dụng chúng.Tuy nhiên, quy định mới do Ủy ban Truyền thông Liên bang Mỹ (FCC) ban hành ngày 23/12 dự kiến khiến người tiêu dùng Mỹ không thể mua thế hệ UAV tiếp theo do Trung Quốc sản xuất.

Kênh CNN (Mỹ) cho biết, FCC đã cấm nhập khẩu và kinh doanh toàn bộ các mẫu UAV mới cũng như các thiết bị then chốt do doanh nghiệp nước ngoài chế tạo, trong đó có DJI – nhà sản xuất lớn nhất thế giới. Theo đó, FCC đưa các doanh nghiệp này vào “danh sách đen” những thực thể được đánh giá là gây ra mối đe dọa không thể chấp nhận đối với an ninh quốc gia của Mỹ.

Quyết định của FCC, dù không “đụng chạm” tới UAV đã được cấp phép bán ra thị trường cũng như những thiết bị đang được sử dụng, nhưng được coi là dấu mốc kết thúc chuỗi nỗ lực kéo dài nhiều năm nhằm siết chặt hoạt động của thiết bị bay không người lái Trung Quốc, trong đó có các sản phẩm của DJI và nhà sản xuất lớn khác là Autel Robotics.

DJI đã bày tỏ thất vọng trước quyết định này, vốn cũng có thể gây bất bình cho nhiều người dùng UAV tại Mỹ. Theo số liệu của công ty nghiên cứu thị trường Research and Markets, riêng DJI hiện nắm giữ khoảng 70% thị phần UAV toàn cầu. UAV Trung Quốc còn được sử dụng rộng rãi trên khắp nước Mỹ cho nhiều mục đích như kiểm tra hạ tầng, xây dựng, giám sát mùa màng, cũng như phục vụ các nhà quay phim chuyên nghiệp và nghiệp dư.

Vào tháng 6, Tổng thống Donald Trump đã ký sắc lệnh hành pháp nhằm tăng tốc thương mại hóa công nghệ UAV và đẩy mạnh năng lực sản xuất thiết bị bay không người lái nội địa nhằm ngăn ngừa nguy cơ bị nước ngoài kiểm soát hoặc lợi dụng.

Chủ tịch FCC Brendan Carr ngày 22/12 đăng trên mạng xã hội X: “Tổng thống Trump luôn nhất quán quan điểm: chính quyền của ông sẽ hành động để bảo vệ không phận quốc gia và giải phóng sức mạnh của UAV Mỹ”.

Theo ông Carr, quyết định này không làm gián đoạn việc vận hành hay mua bán các UAV đã được cấp phép trước đây.

Thông báo tuần này được đưa ra sau khi Đạo luật Ủy quyền Quốc phòng năm 2025 do Quốc hội thông qua năm 2024 đã yêu cầu xem xét an ninh đối với thiết bị do DJI, Autel và các nhà sản xuất nước ngoài khác tung ra thị trường trước ngày 23/12/2025.

Trong năm qua, DJI đã gửi thư cho các quan chức Mỹ, bao gồm cả Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, hoan nghênh việc xem xét kỹ lưỡng và các cuộc kiểm tra cần thiết đối với sản phẩm của hãng. Người phát ngôn của DJI ngày 22/12 chia sẻ với CNN rằng công ty “thất vọng” trước động thái mới nhất của FCC, đồng thời cho biết chưa có bất kỳ thông tin nào được công bố về cơ sở dữ liệu mà nhánh hành pháp đã sử dụng để đưa ra quyết định này.

Người phát ngôn của DJI nhấn mạnh lại cam kết của công ty đối với thị trường Mỹ cũng như vấn đề an toàn sản phẩm.

Trong khi đó, ông Liu Pengyu - người phát ngôn Đại sứ quán Trung Quốc, cho biết Bắc Kinh “kiên quyết phản đối việc Mỹ mở rộng quá mức khái niệm an ninh quốc gia, gây gián đoạn và hạn chế các hoạt động trao đổi kinh tế – thương mại bình thường, đồng thời gây phương hại an ninh và sự ổn định của các chuỗi công nghiệp và chuỗi cung ứng toàn cầu”.

Lo ngại tại Mỹ về thiết bị bay không người lái do Trung Quốc sản xuất và DJI không phải là mới. Ngay từ năm 2017, quân đội Mỹ đã cấm sử dụng thiết bị bay không người lái DJI do các lỗ hổng an ninh mạng. Cùng năm đó, Bộ An ninh Nội địa cảnh báo trong một bản ghi nhớ nội bộ rằng thiết bị bay không người lái do Trung Quốc sản xuất có thể đang gửi dữ liệu nhạy cảm cho các nhà sản xuất của chúng ở Trung Quốc.