Là một trong Ngũ tử lương tướng của Tào Tháo, nhưng kết cục của Nhạc Tiến lại là một điều bí ẩn.
Nhạc Tiến hay Lạc Tiến là một võ tướng dưới quyền Tào Tháo thời Tam quốc trong lịch sử Trung Quốc. Tuy bề ngoài có phần thấp bé, nhưng ông rất dũng mãnh trên chiến trường. Ông tham gia vào nhiều trận đánh chống lại Lã Bố, Lưu Bị và phần tử giặc Khăn Vàng. Ông cũng góp công lớn trong việc bảo vệ Hợp Phì từ đại quân của Tôn Quyền vào năm 208.
Trần Thọ, tác giả của Tam quốc chí, xếp Nhạc Tiến vào hàng 5 võ tướng giỏi nhất nước Ngụy - Ngũ tử lương tướng, cùng với Trương Liêu, Từ Hoảng, Vu Cấm, Trương Cáp.
Trong Tam Quốc diễn nghĩa của La Quán Trung, vai trò của Nhạc Tiến trong cuốn tiểu thuyết bị giảm bớt rất nhiều, chiến công cũng không được nổi bật như trong tiểu sử của ông. Ông được mô tả là một cung thủ tài năng, thường xuất hiện cùng với Lý Điển.
Nhạc Tiến là một trong Ngũ tử lương tướng của Tào Tháo. (Ảnh minh họa).
Nhạc Tiến xuất hiện đầu ở chương 5, khi ông gia nhập quân Tào khi Tào Tháo kêu gọi chống lại Đổng Trác.
Chương 11, khi Tào Tháo đánh Lã Bố, Nhạc Tiến đấu tay tôi với tướng của Lã Bố là Tang Bá, nhưng không ai giành lợi thế sau 30 hiệp.
Chương 23, Tào Tháo khen ngợi 4 tướng: Trương Liêu, Hứa Chử, Nhạc Tiến, Lý Điển trước mặt của Nễ Hành, nói rằng bốn người họ "...có sức khỏe không ai địch nổi, dù Xầm Bành, Mã Vũ ngày xưa chưa thấm vào đâu…". (Xầm Bành, Mã Vũ là hai tướng giỏi của vua Hán Quang Vũ).
Chương 53, trong trận đánh chống Tôn Quyền, Nhạc Tiền được mô tả là "một đao một ngựa nhanh như chớp, phóng thẳng đến chỗ Tôn Quyền, khoa đao chém xuống. Tống Khiêm và Giả Hoa giơ họa kích ra đỡ, Tiến khoa đao chém gãy cụt, chỉ còn cán kích, cứ nhè đầu ngựa Nhạc Tiến mà đâm, Tiến quay ngựa trở về".
Chương 68, sau trận Tiêu Dao Tân (bến Tiêu Dao có bản dịch là Tiêu Diêu), Nhạc Tiến đấu với tướng của Tôn Quyền là Lăng Thống 50 hiệp không phân thắng bại. Tào Hưu bắn trộm Lăng Thống, trúng phải ngựa của Lăng Thống, khiến Lăng Thống ngã ngựa. Nhạc Tiến vác giáo ra đâm Lăng Thống nhưng bị Cam Ninh bắn tên vào mặt. Cả hai bên xông lên cứu chủ tướng về. Tào Tháo sau đấy sai quân chữa thuốc cho Nhạc Tiến.
Tuy nhiên, sau chương 68, Nhạc Tiến đột nhiên biến mất, kể từ đó không ai còn thấy bóng dáng ông.
Trong sử liệu, Nhạc Tiến sinh ra ở Dương Bình Vệ Quốc tự là Văn Khiêm, nay thuộc huyện Thanh Phong, Hà Nam, có rất ít tư liệu nói về Nhạc Tiến trước khi ông gia nhập quân Tào Tháo. Tuy bề ngoài thấp bé nhưng ông rất dũng cảm, góp công lớn ở nhiều trận đánh chống Lã Bố, Lưu Bị...
Ông cũng đã tham gia vào trận Quan Độ. Trận chiến đã kéo dài nhiều tháng cho đến khi Tào Tháo biết lương thực của quân Viên Thiệu chứa hết ở Ô Sào, do Thuần Vu Quỳnh coi giữ. Tào Tháo cùng Nhạc Tiến dẫn 5000 quân (gồm cả kị binh lẫn quân bộ) đánh bất ngờ vào Ô Sào. Nhạc Tiến đã giết Thuần Vu Quỳnh trong trận đánh này.
Sau khi Viên Thiệu thua trận và chết vào năm 202, Tào Tháo tiếp tục tấn công các con của Viên Thiệu ở Ký Châu và U Châu. Nhạc Tiến lập nhiều chiến công, nên sau đó được thăng chức.
Sau khi Tào Tháo thất trận ở Xích Bích và phải rút quân, Nhạc Tiến được giao bảo vệ Hợp Phì cùng với Trương Liêu và Lí Điển khỏi đại quân Tôn Quyền với 100,000 binh lính. Được lệnh của Tào Tháo, Nhạc Tiến ở lại giữ thành, còn Lý Điển và Trương Liêu dẫn 800 quân tấn công Tôn Quyền ở Tiêu Dao. Bị phục kích bất ngờ, quân Ngô thiệt hại nặng và phải rút về.
Sau trận này, Nhạc Tiến được thăng chức lên Tả tướng quân, cho những đóng góp việc giữ vững Hợp Phì.
Nhạc Tiến mất năm 218, tuy nhiên, nguyên do không được ghi lại trong các tư liệu lịch sử. Ông được truy tôn làm Ngụy Hầu, nghĩa là làm kẻ khác phải kính sợ. Con trai ông là Nhạc Lâm cũng là một võ tướng xuất sắc của nhà Ngụy, được phong làm thái thú Dương Châu.
VietBF@ sưu tập