Các nước NATO cảnh báo ‘vòng xoáy nguy hiểm’ sau đe dọa mới nhất của Tổng thống Trump với Greenland
 

Tám nước thành viên NATO ở châu Âu tuyên bố hành động đe doạ của Tổng thống Mỹ Donald Trump “làm suy yếu quan hệ xuyên Đại Tây Dương”, đồng thời cam kết phản ứng “phối hợp”.


Căng thẳng xuyên Đại Tây Dương giữa Mỹ và các nước thuộc Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương liên quan tới vùng lãnh thổ tự trị Greenland của Đan Mạch đang gia tăng mạnh mẽ, nhất là sau khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố: “Bắt đầu từ ngày 1/2/2026, tất cả các quốc gia nêu trên (Đan Mạch, Na Uy, Thụy Điển, Pháp, Đức, Vương quốc Anh, Hà Lan và Phần Lan), sẽ bị áp thuế 10% đối với bất kỳ và toàn bộ hàng hóa nào gửi tới Mỹ. Đến ngày 1/6/2026, mức thuế sẽ tăng lên 25%. Mức thuế này sẽ được áp dụng và phải thanh toán cho đến khi đạt được một Thỏa thuận về việc mua lại Hoàn toàn và Toàn bộ Greenland”. (Trong ảnh: Trụ sở NATO tại Brussels, Bỉ. Ảnh: Kyodo/TTXVN)

Kênh RT của Liên bang Nga tối 18/1, theo giờ địa phương, cho biết trong một tuyên bố chung đưa ra cùng ngày, các nước thành viên Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) ở châu Âu đã phản đối Tổng thống Mỹ Donald Trump, cáo buộc Washington đặt “quan hệ xuyên Đại Tây Dương” vào vòng rủi ro khi đe dọa áp thuế liên quan đến lập trường của họ về Greenland.

Đan Mạch, Na Uy, Thụy Điển, Pháp, Đức, Anh, Hà Lan và Phần Lan cho biết lập trường của họ không thay đổi và cam kết một phản ứng “thống nhất và phối hợp”, sau khi Tổng thống Trump công bố mức thuế 10% đối với hàng nhập khẩu vào Mỹ từ tám quốc gia này vì họ phản đối kế hoạch của ông nhằm thâu tóm lãnh thổ tự trị Greenland của Đan Mạch.

Tuyên bố chung nêu rõ: “Các đe dọa thuế quan làm suy yếu quan hệ xuyên Đại Tây Dương và có nguy cơ dẫn tới một vòng xoáy suy giảm nguy hiểm. Chúng tôi sẽ tiếp tục đoàn kết và phối hợp trong phản ứng của mình. Chúng tôi cam kết bảo vệ chủ quyền”, lặp lại gần như nguyên văn một tuyên bố tương tự được các quan chức cấp cao tại Brussels đưa ra một ngày trước đó.

Các quốc gia thành viên NATO ở châu Âu bị ảnh hưởng cho biết họ sẵn sàng đối thoại với Washington, miễn là dựa trên “các nguyên tắc về chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ”.

Trước đó trong ngày 17/1, Thủ tướng Thụy Điển Ulf Kristersson lên án động thái của Tổng thống Trump là “tống tiền”, trong khi Tổng thống Pháp Emmanuel Macron gọi các đe dọa thuế quan là “không thể chấp nhận” còn Thủ tướng Anh viết trên nền tảng mạng xã hội X rằng: “Áp thuế lên các đồng minh vì họ theo đuổi an ninh tập thể của NATO là hoàn toàn sai lầm”, đồng thời nhấn mạnh rằng London “đã làm rõ rằng an ninh Bắc Cực là vấn đề của toàn bộ NATO”.

Tổng thống Trump đã tìm cách đưa Greenland vào quyền kiểm soát của Mỹ từ nhiệm kỳ đầu tiên và gần đây gia tăng nỗ lực này, viện dẫn mối đe dọa an ninh bị cho là do ảnh hưởng của Trung Quốc và Liên bang Nga tại Bắc Cực. Cả Moskva và Bắc Kinh đều bác bỏ các cáo buộc này.

Tổng thống Mỹ nhiều lần chế giễu sự hiện diện quân sự của Đan Mạch tại Greenland, cho rằng lực lượng này không đủ cho hòn đảo lớn nhất thế giới này và mỉa mai rằng nơi đây chỉ được bảo vệ bởi “hai chiếc xe trượt tuyết chó kéo”.

Đáp lại những lo ngại đó, tám quốc gia đã cử từ một đến 15 quân nhân trong một hành động mang tính biểu tượng nhằm thể hiện sự ủng hộ đối với chủ quyền của hòn đảo.

Họ khẳng định cuộc tập trận do Đan Mạch dẫn dắt đã được “phối hợp từ trước” và “không gây đe dọa cho bất kỳ ai”.

Sau đe dọa áp thuế, Đức thông báo rút quân.

Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ tuyên bố các mức thuế sẽ được duy trì cho đến khi đạt được việc “mua lại hoàn toàn và triệt để” hòn đảo Bắc Cực, và sẽ tăng lên 25% vào tháng 6/2026.

Cả chính quyền Đan Mạch và Greenland từ trước đến nay đều nhất quán và kiên quyết khẳng định chủ quyền, nhấn mạnh rằng hòn đảo này không phải để bán.

VietBF@sưu tập