Không những không dừng lại, Ông Trump tiếp tục tấn công chủ tịch Fed
 

Tổng thống Donald Trump vẫn tiếp tục chỉ trích Chủ tịch Fed, bất chấp làn sóng bất bình ngày càng tăng từ các thành viên Cộng hòa liên quan đến cuộc điều tra nhắm vào ông Jerome Powell.

Chủ tịch Fed Jerome Powell tuyên bố rõ: Không có tổ ong hay vườn trên mái nhà. Không có đài phun nước mới hay đá cẩm thạch sang trọng. Không có thang máy đặc biệt hay phòng ăn VIP.

Ông Powell đã nói với Quốc hội Mỹ như vậy hồi tháng 6/2025. Trong một phiên điều trần về chính sách tiền tệ, hai thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa đã chất vấn ông Powell về chi phí vượt dự toán phát sinh từ dự án cải tạo hai tòa nhà lịch sử, tăng từ từ 1,9 tỷ USD lên 2,5 tỷ USD.

Hiện tại, những tuyên bố của ông Powell trở thành tâm điểm trong một cuộc điều tra hình sự bất thường. Những người chỉ trích cáo buộc ông có thể nói dối, trong khi chủ tịch Fed phủ nhận những hạng mục xa hoa làm đội chi phí. Ông Powell khẳng định cuộc điều tra chỉ là cái cớ trừng phạt vì không cắt giảm lãi suất đủ nhanh.

Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục chỉ trích ông Powell, ngay cả khi ngày càng nhiều thành viên đảng Cộng hòa mong muốn xoa dịu căng thẳng. “Ông ấy làm vượt ngân sách hàng tỷ USD. Vì vậy, ông ấy hoặc bất tài hoặc gian lận. Tôi không biết ông ấy thuộc vế nào, nhưng chắc chắn ông ấy chưa làm tốt công việc”, ông Trump nói tại Nhà Trắng hôm 13/1.

Hiện ông Powell chưa đối mặt với cáo buộc nào.

Đảng Cộng hòa chia rẽ
Chia sẻ với NBC News, ông Trump tuyên bố không hề biết việc chủ tịch Fed bị điều tra. Giữa cơn bão dư luận, Tổng chưởng lý tại Đặc khu Columbia Jeanine Pirro nói Bộ Tư pháp không còn lựa chọn nào khác ngoài quyết định ban hành trát hầu tòa để thu thập thông tin.

"Văn phòng đã nhiều lần liên hệ với Fed và chất vấn về việc chi phí bị đội vốn cũng như lời khai của Chủ tịch Powell trước Quốc hội, nhưng đều bị phớt lờ. Chúng tôi bị buộc phải kích hoạt quy trình pháp lý, và đây không phải lời đe dọa”, bà Pirro nói.

Cuộc điều tra hình sự nhắm vào ông Powell có thể khiến Nhà Trắng tốn kém. Nhiệm kỳ của ông Powell sẽ kết thúc vào tháng 5 tới. Trong nhiều tháng qua, ông Trump công khai tìm kiếm người thay thế ông. Do thế đa số sít sao tại Thượng viện Mỹ, ông Trump không thể đánh mất sự ủng hộ của đảng Cộng hòa với ứng viên tiềm năng nào.

Sau vụ việc, Thượng nghị sĩ Thom Tillis - đảng viên Cộng hòa đến từ North Carolina - cho biết sẽ không ủng hộ ứng viên nào cho tới khi cuộc điều tra chấm dứt hoàn toàn. Ông Tillis là thành viên Ủy ban Ngân hàng Thượng viện, nơi đảng Cộng hòa nắm đa số 13-11, có quyền quyết định đưa ứng viên ra bỏ phiếu toàn thể tại Thượng viện. Nếu ông Tillis phản đối, ủy ban có thể rơi vào bế tắc, có khả năng buộc đảng Cộng hòa thực hiện bước đi hiếm hoi là thay đổi quy tắc của Thượng viện.

Ngoài ông Tillis, một số đảng viên Cộng hòa khác tại Quốc hội cũng lên án cuộc điều tra và tin tưởng vào tính độc lập của Fed. Thượng nghị sĩ Lisa Murkowski từ bang Alaska cho rằng cuộc điều tra “không khác gì nỗ lực gây sức ép”.

“Nếu Bộ Tư pháp cho rằng cần điều tra Chủ tịch Powell vì dự án đội chi phí - một thực tế không hiếm gặp - thì Quốc hội cần điều tra Bộ Tư pháp. Rủi ro lớn tới mức chúng ta không thể làm ngơ: Nếu Fed mất đi tính độc lập, sự ổn định thị trường và nền kinh tế nói chung sẽ bị ảnh hưởng”, bà nói.

Thượng nghị sĩ Dave McCormick từ bang Pennsylvania nói ông “không nghĩ Chủ tịch Powell phạm tội hình sự".

"Tôi tin tưởng mạnh mẽ vào một Fed độc lập. Tuy nhiên, tôi cũng đồng tình với Tổng thống Trump rằng Chủ tịch Powell đã chậm trễ cắt giảm lãi suất. Tôi nghĩ việc cải tạo có thể đã lãng phí tiền thuế, nhưng Quốc hội mới là cơ quan thích hợp khắc phục điều này”, ông McCormick nói thêm.

Một nguồn tin dùng từ "hỗn độn" để mô tả tình hình hiện tại, viện dẫn phản ứng dữ dội từ Quốc hội và tiết lộ bộ trưởng Tài chính thất vọng với ông Trump vì vụ việc. Nguồn tin cho biết thêm cuộc điều tra có nguy cơ làm mất lòng các thành viên ôn hòa của đảng Cộng hòa tại Thượng viện. Đảng Cộng hòa đang tìm cách bảo vệ thế đa số tại Hạ viện và Thượng viện trong bầu cử giữa kỳ tháng 11, thời điểm đảng của tổng thống đương nhiệm thường mất ghế.

Một số thành viên khác lại ủng hộ Bộ Tư pháp. Khi được hỏi liệu cuộc điều tra có làm tổn hại đến uy tín và tính độc lập của Bộ Tư pháp không, Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson nói: “Tất nhiên là không. Họ đang làm nhiệm vụ của mình”.

Ông Powell từng nói gì?
Trong bài phát biểu khai mạc phiên điều trần hồi tháng 6/2025, Thượng nghị sĩ Tim Scott nói Fed “chi hàng tỷ USD tân trang xa hoa các văn phòng tại Washington, D.C.".

“Những sân thượng, thang máy thiết kế riêng dẫn tới phòng ăn VIP, các chi tiết trang trí bằng đá cẩm thạch và thậm chí bộ sưu tập nghệ thuật tư nhân”, ông Scott nói, cho biết Fed “chưa thu được lợi nhuận kể từ năm 2022”.

Đáp lại, ông Powell nói trước khi trở thành chủ tịch, ông "hiểu rõ tòa nhà Eccles thực sự cần được cải tạo nghiêm túc" và "chưa được cải tạo bao giờ". “Tòa nhà không còn an toàn và không chống thấm nước”, ông nói, khẳng định các báo cáo truyền thông được trích dẫn tại phiên điều trần "không chính xác" và gây hiểm nhầm.

Ông Scott nói “công trình cải tạo xa hoa” không chỉ xuất hiện trên truyền thông mà còn trong bản kế hoạch cuối cùng trên trang web Ủy ban Quy hoạch Thủ đô Quốc gia.

Bên cạnh đó, ông Powell cũng bác bỏ "thang máy đặc biệt". “Thang máy đã ở đó khi tòa nhà được xây dựng”, ông nói thêm một số chi tiết không còn nằm trong bản kế hoạch “liên tục được điều chỉnh”.

Sau đó, Fed đã đăng tải thông tin giải đáp thắc mắc trên trang web. Theo đó, chi phí cải tạo chủ yếu đến từ thách thức trong xây dựng - đặc biệt là các hạng mục ngầm - tại khu vực vốn là vùng đầm lầy cũ gần hồ Tidal Basin dọc sông Potomac. Fed cũng dẫn chứng thêm các khoản chi tẩy độc Amiăng, xử lý chì và thay thế hệ thống máy móc lỗi thời.

Trong bức thư gửi Giám đốc Văn phòng Quản lý Ngân sách Russell Vought hồi tháng 7/2025, ông Powell trình bày chi tiết hơn. Các thiết kế trước đó yêu cầu xây dựng đài phun nước mới đã bị bác bỏ, thay thế bằng cải tạo đài phun nước hiện có, trong khi các phòng ăn VIP chưa từng xuất hiện.

“Dự án không xây thêm phòng ăn VIP nào. Tòa nhà Eccles có các phòng ăn đa năng mang tính lịch sử ở tầng 4, được dùng làm phòng hội nghị và phòng họp ăn uống. Những phòng này đang được cải tạo và bảo tồn”, bức thư viết.

Vài tuần sau phiên điều trần, nghị sĩ Anna Paulina Luna gửi thư cho Bộ trưởng Tư pháp Pam Bondi, yêu cầu điều tra ông Powell vì "lờ đi" đợt đại tu năm 1993 và 2003 trong lời khai. Bà cũng nhấn mạnh cáo buộc về những hạng mục xa xỉ trong tòa nhà.

“Nếu Chủ tịch Powell cố tình bóp méo sự thật - dù là trong lời khai trước Quốc hội hay trong văn bản gửi quan chức cấp cao - hành vi này có thể cấu thành tội khai man hoặc tuyên bố sai sự thật theo luật liên bang”, bà Luna viết.

Phản hồi lại, ông Powell khẳng định trong thư gửi bà Vought: “Dù có những đợt bảo trì định kỳ, cả hai tòa nhà chưa từng đại tu toàn diện kể từ khi được xây dựng”.

VietBF@ sưu tập