Ông Trump cảnh báo một Tổng thống, sau đó đưa ra đề nghị bất ngờ
 

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã mời Tổng thống Colombia Gustavo Petro tới Nhà Trắng, chỉ vài ngày sau khi cáo buộc ông Petro dính líu tới buôn bán cocaine và đe dọa hành động quân sự nhằm vào chính phủ Colombia.

Động thái hạ nhiệt bất ngờ này diễn ra hôm thứ Tư, sau cuộc điện đàm kéo dài khoảng một giờ giữa hai nhà lãnh đạo. Theo ông Trump, hai bên đã trao đổi về “vấn đề ma túy” và “những bất đồng khác”.

Đây là cuộc gọi đầu tiên giữa hai tổng thống kể từ khi ông Trump đưa ra cảnh báo về khả năng mở một chiến dịch quân sự tại Colombia, trong bối cảnh Mỹ vừa tiến hành chiến dịch bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro ngay tại Caracas hôm thứ Bảy trước đó. Những tuyên bố cứng rắn từ Washington đã khiến Tổng thống Petro kêu gọi người dân Colombia xuống đường để bảo vệ chủ quyền quốc gia.

“Thật vinh dự lớn khi được nói chuyện với Tổng thống Colombia, Gustavo Petro, người đã gọi điện để giải thích về tình hình ma túy và những bất đồng mà chúng tôi từng có”, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.

“Tôi đánh giá cao cuộc gọi và thái độ của ông ấy, và mong sớm được gặp trực tiếp”, ông Trump nói.

Ông chủ Nhà Trắng cho biết thêm rằng, “các sắp xếp đang được tiến hành” cho một cuộc gặp tại Washington, song chưa công bố thời gian cụ thể.

Tổng thống Petro – vị tổng thống cánh tả đầu tiên trong lịch sử Colombia – đã phát biểu trước đám đông biểu tình tại Quảng trường Bolivar ở thủ đô Bogota, sau cuộc điện đàm với ông Trump. Ông nói một quá trình “giảm căng thẳng” đang diễn ra, buộc ông phải thay đổi bài phát biểu vào phút chót.

“Nếu chúng ta không nói chuyện, thì sẽ có chiến tranh. Lịch sử Colombia đã dạy chúng ta điều đó. Và điều đã xảy ra là chúng tôi đã nói chuyện và lần đầu tiên tái lập liên lạc. Tôi đã nói với ông ấy về hai vấn đề: Venezuela và cuộc chiến chống buôn bán ma túy. Tôi đã đưa ra các con số cụ thể về những gì chúng tôi đang làm", nhà lãnh đạo Colombia nhấn mạnh.

Ông Petro cũng cáo buộc một số chính trị gia Colombia đã “đánh lạc hướng” ông Trump.

“Chính những người đó phải chịu trách nhiệm cho cuộc khủng hoảng – tạm gọi là khủng hoảng ngoại giao, hiện giờ mới chỉ là lời nói – giữa Mỹ và Colombia", ông nói.

Quan hệ giữa ông Trump và ông Petro vốn căng thẳng kể từ khi nhà lãnh đạo đảng Cộng hòa trở lại Nhà Trắng vào tháng 1/2025. Ông Trump nhiều lần cáo buộc, không đưa ra bằng chứng, rằng chính quyền Petro đã làm ngơ để cocaine tràn vào Mỹ, thậm chí còn áp đặt các biện pháp trừng phạt nhằm vào Tổng thống Colombia hồi tháng 10.

Đầu tuần này, ông Trump gọi ông Petro là “một kẻ thích sản xuất cocaine và bán cho Mỹ”, đồng thời cảnh báo ông Petro nên “coi chừng cái mạng của mình” sau chiến dịch của Mỹ tại Venezuela.

“Ông ta sẽ không còn làm chuyện đó được lâu đâu”, ông Trump nói với báo giới hôm Chủ nhật, và cho rằng một chiến dịch quân sự ở Colombia “nghe có vẻ ổn”.

Về phần mình, ông Petro đã lên án chiến dịch của Mỹ tại Venezuela là “đáng ghê tởm”, triệu tập các cuộc họp khẩn tại Liên Hợp Quốc và Tổ chức Các quốc gia châu Mỹ (OAS), thậm chí từng đe dọa “cầm súng trở lại” để bảo vệ Colombia.

Hai nhà lãnh đạo cũng từng đấu khẩu trong năm ngoái, khi Colombia ban đầu cấm các chuyến bay trục xuất người nhập cư từ Mỹ. Tháng 9, Washington còn thu hồi thị thực của ông Petro sau khi ông tham gia một cuộc biểu tình ủng hộ Palestine tại New York và kêu gọi binh sĩ Mỹ “không tuân theo mệnh lệnh của ông Trump”.

Ông Petro – người phản đối mạnh mẽ chiến dịch quân sự của Israel tại Gaza – từng cáo buộc ông Trump “đồng lõa với tội diệt chủng” ở Gaza và kêu gọi mở “thủ tục hình sự” liên quan đến các cuộc tấn công bằng tên lửa của Mỹ nhằm vào các tàu bị nghi buôn ma túy trên vùng biển Caribe.

Bất chấp căng thẳng, Mỹ vẫn giữ vai trò then chốt đối với Colombia trong cuộc chiến chống các nhóm nổi dậy cánh tả và các đường dây ma túy. Trong hai thập kỷ qua, Washington đã cung cấp cho Bogota khoảng 14 tỷ USD hỗ trợ. Ngược lại, Colombia là nguồn cung cấp thông tin tình báo chủ chốt giúp Mỹ ngăn chặn ma túy tại Caribe, đồng thời là trụ cột trong chiến lược chống ma túy của Mỹ ở nước ngoài.

Colombia cũng là “đồng minh lớn ngoài NATO” của Mỹ – danh hiệu chỉ dành cho một số ít quốc gia như Australia, Nhật Bản hay Qatar.

“Quan hệ giữa Tổng thống Trump và Tổng thống Petro rất thất thường và khó đoán. Nó dao động giữa những màn trao đổi đầy đe dọa, ngôn từ kích động, và các nỗ lực ngoại giao thận trọng hơn để tìm lối thoát”, bà Anthea McCarthy-Jones, chuyên gia về Mỹ Latin tại Đại học New South Wales, nhận định.

Trong khi đó, chính phủ Colombia khẳng định hợp tác song phương về tình báo, quốc phòng và thực thi pháp luật vẫn tiếp diễn. Bộ trưởng Quốc phòng Colombia Pedro Sanchez nói với The New York Times rằng sự phối hợp giữa Hải quân, Tuần duyên, Cơ quan Chống ma túy Mỹ (DEA), FBI và Cục Rượu, Thuốc lá, Súng và Chất nổ (ATF) “chưa từng bị gián đoạn”.